42,5354$% 0.07
49,5729€% -0.06
9.394,00%-0,84
11.007,37%0,81
฿%
%
02:00
İzmir Buca ‘da bulunan tarihi Baltazzi Köşkü’nde devam eden restorasyon çalışmaları, yalnızca yapının geleceği açısından değil, Osmanlı dönemine uzanan tarihi bir rivayet nedeniyle de dikkat çekiyor. Yaklaşık 170 yıllık geçmişe sahip köşk, hem Levanten mimarisinin önemli örneklerinden biri olması hem de Sultan Abdülaziz’in burada konakladığına dair güçlü tarihi kayıtlarla İzmir’in simge yapıları arasında gösteriliyor.
İzmir Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından yürütülen “Mehmet Akif İnan Anadolu Lisesi Restorasyonu ve Güçlendirilmesi” projesi kapsamında köşkte kapsamlı yenileme çalışmaları sürüyor. Yaklaşık 40 milyon 680 bin TL sözleşme bedeline sahip restorasyonun 2026 yılı Ekim ayında tamamlanması planlanıyor.
Restorasyon sürecinde en çok konuşulan konu ise köşkün sağ bölümünde yer alan ve yıllardır kapalı olduğu bilinen giriş oldu. Halk arasında uzun süredir anlatılan rivayete göre, Sultan Abdülaziz’in 1863 yılında Baltazzi Köşkü’nde konakladıktan sonra ayrılırken kullandığı kapı, padişaha duyulan saygı nedeniyle daha sonra örülerek kapatıldı.
Birçok yerel kaynak ve tarihi anlatımda bu bilgiye yer verilirken, bazı araştırmacılar ise bunun kesin belgelerle doğrulanmış resmi bir tarih bilgisi olmadığını, daha çok sözlü tarih ve kent hafızasında yer etmiş güçlü bir rivayet olduğunu ifade ediyor.
Ancak restorasyon sırasında söz konusu bölümde yapılan çalışmalar sonrası kapının yeniden açıldığı yönündeki iddialar sosyal medyada ve tarih çevrelerinde geniş yankı uyandırdı. Özellikle eski fotoğraflarda sıvalı şekilde görülen bölümün restorasyon görüntülerinde yeniden giriş formuna kavuştuğunun fark edilmesi tartışmaları büyüttü.
Tarihi kaynaklar, Sultan Abdülaziz’in 1863 yılında İzmir’e yaptığı ziyaret sırasında Baltazzi Köşkü’nde konakladığını doğruluyor. Dönemin önemli Levanten ailelerinden Baltazzi ailesine ait olan köşkte padişahın dört gece kaldığı belirtiliyor.
önemli bir çok kaynağa göre Sultan Abdülaziz ‘in konakladığı bu köşkten son çıktığı kapı kendisine saygı amaçlı olarak kapatıldığı ve bir daha kullanılmadığı . Hassas konulardan biri, Eğer söz konusu kapı gerçekten sonradan örülerek kapatıldıysa, tekrar açıldı mı, yoksa sadece bir şehir efsanesi mi ?
Buca’nın gelişiminde önemli rol oynayan Baltazzi ailesi, Osmanlı döneminde ticaret, bankacılık ve denizcilik alanlarında etkili ailelerden biri olarak biliniyor. Köşk ise yıllar boyunca yalnızca bir konut değil, İzmir’in sosyal ve kültürel hayatının önemli merkezlerinden biri olarak öne çıktı.
Tarihi yapı ilerleyen yıllarda farklı amaçlarla kullanıldı. Sevr Antlaşması sonrası süreçte Yunan Milli Bankası tarafından satın alınan köşk, bir dönem Venizelos’a tahsis edildi. Daha sonra yetimhane olarak kullanılan bina, Cumhuriyet döneminde eğitim yapısına dönüştürüldü.
Uzun yıllar boyunca Buca Ortaokulu, Buca Lisesi ve Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi olarak hizmet veren Baltazzi Köşkü, bugün de İzmir’in eğitim tarihinin önemli simgelerinden biri olarak kabul ediliyor.
Köşk yalnızca tarihi geçmişiyle değil, sinema dünyasıyla kurduğu bağla da dikkat çekiyor. Zülfü Livaneli’nin yönetmenliğini yaptığı ve Mustafa Kemal Atatürk’ün yaşamını konu alan “Veda” filminin bazı sahneleri Baltazzi Köşkü’nde çekilmişti. Özellikle köşkün bahçesi ve tarihi atmosferi filmde dönemin ruhunu yansıtan önemli mekanlardan biri olarak kullanılmıştı.
linkten Filmi izleyebilirsiniz
https://youtu.be/m0ca7pd1FmY?si=fpBY5RMKNEW3z-zd&t=5282
Restorasyon çalışmaları sürerken şimdi herkes aynı soruya odaklanmış durumda:
Sultan Abdülaziz’in geçtiği için kapatıldığı söylenen tarihi kapı gerçekten yeniden açıldı mı, yoksa bu yıllardır anlatılan güçlü bir şehir efsanesinden mi ibaret?
Kesin yanıtın, restorasyon süreci tamamlandığında ve resmi koruma raporları kamuoyuyla paylaşıldığında daha net ortaya çıkması bekleniyor.

